ચાંદી ચાંદી…. વેપારીઓનું નુકસાન ભરપાઈ થશે! દિવાળી પર 1 લાખ કરોડના વેપારનો અંદાજ

દિલ્હીના બજારોમાં તહેવારોની ખરીદીએ વેગ પકડ્યો છે. વિરોધ પ્રદર્શનો, આંદોલનો અને વિવિધ રાજકીય ગતિવિધિઓને કારણે અહીં છેલ્લા એક મહિનાથી વધુ સમયથી વેપાર-ધંધા મંદ હતા. હવે બજારો ફરી એકવાર ધમધમી ઉઠ્યા છે અને ગ્રાહકોની વધતી આવકને જોઈને વેપારીઓના ચહેરા પર ખુશી જોવા મળી રહી છે. ‘કોન્ફેડરેશન ઓફ ઓલ ઈન્ડિયા ટ્રેડર્સ’ (CAIT) ના અંદાજ મુજબ, દિવાળીના સમયગાળા દરમિયાન દેશભરમાં ₹૭ લાખ કરોડથી વધુનો વેપાર થઈ શકે છે, જેમાં એકલા દિલ્હીનો ફાળો ₹૧ લાખ કરોડથી વધુ રહેવાની શક્યતા છે.

રાજકીય હિલચાલ, વિરોધ પ્રદર્શનો અને રોજિંદા જીવનમાં વારંવાર આવતા અવરોધોને કારણે એક મહિનાથી વધુ સમય સુધી વેપાર-ધંધા ધીમા પડી ગયા હતા. તેની સીધી અસર દુકાનોમાં ગ્રાહકોની અવરજવર અને એકંદરે વ્યાપારી પ્રવૃત્તિઓ પર પડી હતી. જોકે, દિવાળી નજીક આવતાની સાથે જ પરિસ્થિતિ બદલાવા લાગી છે; રાજધાનીના મુખ્ય બજારોમાં લોકોની ભીડ વધી રહી છે અને ખરીદીની પ્રવૃત્તિ તેજ બની છે.

બજારોમાં ફરી આવેલી આ રોનકથી વેપારીઓને મોટી રાહત મળી છે. લાંબા સમય સુધી આર્થિક દબાણ સહન કર્યા બાદ, તેમને આશા છે કે તહેવારોની આ સીઝનમાં થનારું વેચાણ તેમને તાજેતરમાં થયેલું નુકસાન ભરપાઈ કરવામાં મદદરૂપ થશે.

રાજકીય ગતિવિધિઓની વેપાર પર અસર

‘કોન્ફેડરેશન ઓફ ઓલ ઈન્ડિયા ટ્રેડર્સ’ (CAIT) ના રાષ્ટ્રીય મહાસચિવ અને ચાંદની ચોકના સાંસદ પ્રવીણ ખંડેલવાલે જણાવ્યું હતું કે, દિલ્હીના વેપારીઓએ છેલ્લા એક મહિનામાં વિવિધ આર્થિક પડકારોનો સામનો કરવો પડ્યો હતો. રાજકીય હિલચાલ અને રોજિંદા જીવનમાં વારંવાર આવતા અવરોધોને કારણે બજારોમાં ગ્રાહકોની સંખ્યામાં ઘટાડો થયો હતો—જેની અસર માત્ર સ્થાનિક ગ્રાહકો પૂરતી સીમિત ન રહેતા તેનાથી પણ વ્યાપક રહી હતી.

અગાઉના સમયગાળાની સરખામણીમાં દિલ્હીની બહારથી આવતા વેપારીઓ અને ગ્રાહકોની સંખ્યામાં ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો. છૂટક વેપાર (રિટેલ ટ્રેડ) અને અન્ય વ્યાપારી પ્રવૃત્તિઓ બંને પર પ્રતિકૂળ અસર પડી હતી. ખંડેલવાલના મતે, દિવાળી પહેલા બજારોમાં ગ્રાહકોનું પાછા ફરવું એ વેપારી સમુદાય માટે રાહત અને આશાવાદનું એક આવકારદાયક સંકેત છે. નવેમ્બરમાં આવતા તહેવારો વેપારને વેગ આપશે

નવેમ્બર મહિનો વેપાર-ધંધા માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ સાબિત થવાનો છે. આખા મહિના દરમિયાન આવતા એક પછી એક તહેવારો ગ્રાહકોના ખર્ચમાં સતત વધારો કરશે, જેનાથી બજારની અર્થવ્યવસ્થા વધુ મજબૂત બનશે. આ મહિનાના મુખ્ય તહેવારોમાં નીચેનાનો સમાવેશ થાય છે:

૬ નવેમ્બર: ધનતેરસ
૭ નવેમ્બર: નાની દિવાળી (છોટી દિવાળી)
૮ નવેમ્બર: દિવાળી
૯ નવેમ્બર: ગોવર્ધન પૂજા
૧૦ નવેમ્બર: ભાઈ બીજ
૨૧ નવેમ્બર: તુલસી વિવાહ
૨૪ નવેમ્બર: ગુરુ નાનક જયંતી

આ ઉપરાંત, આ તહેવારોના મહિના દરમિયાન ‘છઠ પૂજા’ પણ ઉજવવામાં આવશે. દેશભરમાં લગ્નસરાની મોસમ ૨૧ નવેમ્બરથી, એટલે કે ‘દેવ ઉઠી એકાદશી’ના દિવસથી શરૂ થશે. ત્યારબાદ, ક્રિસમસ અને નવા વર્ષની તૈયારીઓને કારણે બજારોમાં વેપાર-ધંધાની ગતિવિધિ જોરદાર રહેવાની અપેક્ષા છે.

સમગ્ર દેશમાં ₹૭ લાખ કરોડથી વધુના વેપાર ટર્નઓવરનો અંદાજ

‘કન્ફેડરેશન ઓફ ઓલ ઈન્ડિયા ટ્રેડર્સ’ (CAIT) એ આ વર્ષે દિવાળીના તહેવારો દરમિયાન સમગ્ર દેશમાં ₹૭ લાખ કરોડથી વધુના વેપાર ટર્નઓવરનો અંદાજ મૂક્યો છે. સંસ્થાના જણાવ્યા અનુસાર, માત્ર દિલ્હીમાં જ દિવાળી સંબંધિત ખરીદીથી ₹૧ લાખ કરોડથી વધુનો વેપાર થઈ શકે છે. ખંડેલવાલે જણાવ્યું હતું કે, ગ્રાહકોનું ફરીથી ભૌતિક બજારો (ફિઝિકલ માર્કેટ્સ) તરફ પાછા ફરવું અને પરંપરાગત ખરીદી પ્રત્યેનો નવો ઉત્સાહ આ અંદાજો પાછળના મુખ્ય કારણો છે.

તહેવારો પછી તરત જ શરૂ થતી લગ્નસરાની મોસમ વેપારને વધુ વેગ આપશે. આનાથી ખાસ કરીને દિલ્હીના જથ્થાબંધ વેપારીઓ (હોલસેલર્સ) અને વિતરણ ક્ષેત્રને લાભ થવાની અપેક્ષા છે. આ વર્ષે ખરીદીનો વ્યાપ માત્ર તહેવારો સાથે પરંપરાગત રીતે સંકળાયેલી વસ્તુઓ પૂરતો સીમિત નથી; ગ્રાહકો ઘરવપરાશની આવશ્યક વસ્તુઓ તેમજ આધુનિક અને સમકાલીન ઉત્પાદનો પાછળ પણ ખર્ચ કરી રહ્યા છે.

ખંડેલવાલના જણાવ્યા અનુસાર, ઘરગથ્થુ ઉપકરણો (હોમ એપ્લાયન્સીસ), ઈલેક્ટ્રોનિક્સ, ફેશન, જીવનશૈલી (લાઈફસ્ટાઈલ) ઉત્પાદનો, સજાવટની વસ્તુઓ અને ભેટ-સોગાદોની માંગ બજારોમાં વેપારની નવી તકો ઊભી કરી રહી છે. ગ્રાહકોની બદલાતી પસંદગીઓને કારણે વિવિધ ઉત્પાદન શ્રેણીઓમાં માંગ વધવાની અપેક્ષા છે. તેમણે વધુમાં ઉમેર્યું કે, વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી દ્વારા ભારતમાં બનેલી વસ્તુઓ ખરીદવા માટે કરવામાં આવેલી અપીલની અસર પણ બજારોમાં સ્પષ્ટપણે જોવા મળી રહી છે. તેમના મતે, મોટી સંખ્યામાં ગ્રાહકો સ્વદેશી ઉત્પાદનોને પ્રાધાન્ય આપી રહ્યા છે. આનાથી નાના દુકાનદારો, સ્થાનિક કારીગરો અને ઉદ્યોગસાહસિકોને તેમના વ્યવસાયને મજબૂત કરવાની તક મળી રહી છે.

તહેવારોના વેપાર સાથે લાખો લોકોની આશાઓ જોડાયેલી છે

તહેવારોની મોસમ દરમિયાન થતી ખરીદીની અસર માત્ર બજારોમાં વસ્તુઓ વેચતા દુકાનદારો પૂરતી સીમિત નથી; તે એક વિશાળ વ્યાપારી અને રોજગારલક્ષી પરિસ્થિતિતંત્ર (ઈકોસિસ્ટમ) સાથે જોડાયેલી છે. ઉત્પાદકો, જથ્થાબંધ વેપારીઓ અને છૂટક વિક્રેતાઓથી લઈને પરિવહન સંચાલકો, લોજિસ્ટિક્સ કંપનીઓ, પેકેજિંગ ઉદ્યોગ, કારીગરો, નાના ઉદ્યોગસાહસિકો અને ફેરિયાઓ સુધીના તમામ લોકોને આ સમયગાળા દરમિયાન કામ મળી રહે છે.

આ ઉપરાંત, લાખો દૈનિક વેતન મેળવનારા લોકોની આજીવિકા પણ તહેવારોના વેપાર પર નિર્ભર હોય છે. બજારોમાં વેચાણ વધવાથી ઉત્પાદન, માલસામાનની હેરફેર અને રોજગારલક્ષી પ્રવૃત્તિઓને વેગ મળે છે. તેની અસર સરકારી આવક પર પણ પડે છે. આ કારણોસર, તહેવારોની ખરીદીને વ્યાપક આર્થિક પ્રવૃત્તિઓ સાથે ગાઢ રીતે જોડાયેલી માનવામાં આવે છે.

વેપારીઓને અગાઉના નુકસાનની ભરપાઈ થવાની આશા

પ્રવીણ ખંડેલવાલે વિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો હતો કે દિલ્હી અને સમગ્ર દેશના વેપારીઓ આગામી તહેવારો અને લગ્નસરાની સીઝન માટે સંપૂર્ણ રીતે સજ્જ છે. તેમના જણાવ્યા અનુસાર, તાજેતરના આંચકાઓ અને આર્થિક નુકસાન બાદ, હવે બજારોમાં એક નવી ઊર્જા જોવા મળી રહી છે. વેપારીઓનું ધ્યાન હવે આગામી દિવસોમાં થનારા વેચાણ પર કેન્દ્રિત છે. દિવાળીથી શરૂ થતો ખરીદીનો આ દોર લગ્નસરાની સીઝન, તુલસી વિવાહ, ગુરુ નાનક જયંતી અને આગળ ક્રિસમસ તથા નવા વર્ષ સુધી ચાલુ રહેવાની અપેક્ષા છે.