ધનતેરસના દિવસે 46 થી 52 ટન સોનું વેચાવાની પુરી શક્યતા, ચાંદીના વેચાણનો શું અંદાજ છે?

ધનતેરસ અને દિવાળી પહેલાં સોના અને ચાંદીના ભાવમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો જોવા મળી રહ્યો છે. તહેવારોની મોસમની બિલકુલ પહેલાં આવેલો આ ઘટાડો ગ્રાહકો માટે ખરીદીની તક લઈને આવ્યો છે અને બુલિયન માર્કેટ (કીમતી ધાતુઓના બજાર) માટે રાહતરૂપ સાબિત થયો છે, કારણ કે ઝવેરીઓને આશા છે કે નીચા ભાવોને કારણે વેચાણમાં વધારો થશે. ‘ઇન્ડિયન બુલિયન એન્ડ જ્વેલર્સ એસોસિએશન’ (IBJA) ના જણાવ્યા અનુસાર, ગયા વર્ષે ધનતેરસ દરમિયાન ૩૬ ટન સોનું વેચાયું હતું, જ્યારે આ વર્ષે ૪૬ થી ૫૨ ટન સોનું વેચાવાની અપેક્ષા છે; બીજી તરફ, માત્ર ધનતેરસના દિવસે જ ચાંદીનું વેચાણ આશરે ૨૫૦ ટન સુધી પહોંચવાનો અંદાજ છે.

‘ઇન્ડિયન બુલિયન એન્ડ જ્વેલર્સ એસોસિએશન’ (IBJA) ના રાષ્ટ્રીય સચિવ સુરેન્દ્ર મહેતાએ ‘અમર ઉજાલા.કોમ’ (Amar Ujala.com) સાથેની વાતચીતમાં જણાવ્યું હતું કે, તહેવારો પહેલાં સોના અને ચાંદીના ભાવમાં થયેલો આ ઘટાડો બુલિયન વેપારીઓ અને ગ્રાહકો બંને માટે સકારાત્મક છે. આ વર્ષે ધનતેરસ અને દિવાળી દરમિયાન સોનાની માંગમાં આશરે ૭ થી ૧૦ ટકાનો વધારો થવાની ધારણા છે, જ્યારે ચાંદીની માંગમાં ૭ ટકાનો વધારો થવાનો અંદાજ છે. તેમણે પુનરોચ્ચાર કર્યો કે આ ધનતેરસે ૪૬ થી ૫૨ ટન સોનું વેચાવાની અપેક્ષા છે — જે ગયા વર્ષ કરતાં વધુ છે — અને તે દિવસે માત્ર ચાંદીનું વેચાણ જ લગભગ ૨૫૦ ટન સુધી પહોંચી શકે છે. એકંદરે, દિવાળી અને ધનતેરસ બંને મળીને સોનાનું કુલ વેચાણ ૬૫ ટન સુધી પહોંચવાનો અંદાજ છે, જ્યારે ચાંદીનું કુલ વેચાણ લગભગ ૩૦૦ ટન થવાની ધારણા છે.

સોના અને ચાંદીના ભાવમાં હજુ કેટલો ઘટાડો થઈ શકે છે?

તેમણે નોંધ્યું કે સોના અને ચાંદીના ભાવમાં હજુ પણ ઘટાડાની અવકાશ છે; ખાસ કરીને, તહેવારો નજીક આવતા સુધીમાં સોનાના ભાવમાં વધુ ૩ ટકા અને ચાંદીના ભાવમાં ૭ થી ૮ ટકાનો ઘટાડો થઈ શકે છે. તેમણે ઉમેર્યું કે ગયા વર્ષની સરખામણીમાં આ વર્ષે દિવાળી અને ધનતેરસ દરમિયાન વેચાણ વધુ સારું રહેવાની અપેક્ષા છે. ગ્રાહકો ભાવમાં થયેલા આ ઘટાડાનો લાભ લઈ રહ્યા છે અને લગ્નપ્રસંગો તથા અન્ય ઉજવણીઓ માટે ખરીદી શરૂ થઈ ગઈ છે.

વેચાણમાં ૨૦ થી ૨૫ ટકાનો ઉછાળો આવવાની અપેક્ષા કેમ છે? મુંબઈ સ્થિત ‘બેલવેકર જ્વેલર્સ’ના રાકેશ બેલવેકર જણાવે છે કે સોના અને ચાંદીના ભાવમાં થયેલા ઘટાડાને કારણે વેચાણની અપેક્ષાઓ વધી છે. ગયા વર્ષે દિવાળી અને ધનતેરસ દરમિયાન વેચાણમાં ૩૦ ટકા સુધીનો વધારો જોવા મળ્યો હતો; આ વર્ષે તેમાં વધુ ૨૦ થી ૨૫ ટકાનો ઉછાળો આવવાની શક્યતા છે. તેમણે નોંધ્યું કે જો સોનાના ભાવ ૧૦ ગ્રામ દીઠ ₹૧,૨૫,૦૦૦ અને ચાંદીના ભાવ પ્રતિ કિલોગ્રામ ₹૧,૫૦,૦૦૦ પર સ્થિર થાય છે, તો તહેવારોની મોસમમાં તેની મજબૂત માંગ જોવા મળી શકે છે. જોકે, ગ્રાહકો ખર્ચ કરવામાં સાવચેતી રાખી શકે છે; વ્યાજ દરોમાં વધારો અને સતત મોંઘવારીને કારણે લોકો તેમના બજેટ બાબતે વધુ સંયમિત બની શકે છે. તેમ છતાં, જે લોકો પાસે રોકાણ કરવાની કે ખરીદી કરવાની ક્ષમતા છે, તેઓ ચોક્કસપણે આ તકનો લાભ લેશે.

શું ચાંદીનું આકર્ષણ ઘટ્યું છે? શું સોનાના સિક્કાની માંગ વધશે?

બેલવેકરના મતે, આ ધનતેરસ પર ગ્રાહકો ચાંદીને બદલે સોનાના સિક્કા તરફ વળી શકે છે, કારણ કે ચાંદીની વિશ્વસનીયતામાં કંઈક અંશે ઘટાડો થયો છે. ચાંદીના ભાવ તેના ઉચ્ચતમ સ્તર ₹૪ લાખથી ઘટીને ₹૧.૨૫ લાખ પર આવી ગયા છે. વધુમાં, ઔદ્યોગિક ઉપયોગને કારણે, ચાંદીએ રોકાણકારોને ખાસ વળતર આપ્યું નથી. પરિણામે, ગ્રાહકો હવે સોનાના સિક્કાને પ્રાધાન્ય આપી રહ્યા છે.

તેમના અંદાજ મુજબ, આ ધનતેરસ પર કુલ માંગમાં સોનાના સિક્કાનો હિસ્સો ૬૦ ટકા હોઈ શકે છે, જ્યારે સોનાના દાગીનાનો હિસ્સો ૪૦ ટકા રહેવાની શક્યતા છે. ‘ઉમેદમલ તિલોકચંદ જ્વેલરી’ના કુમાર જૈન ઉમેરે છે કે ચાંદીના સિક્કાની માંગમાં આ વર્ષે ઘટાડો થઈ શકે છે, કારણ કે આ ધાતુના ભાવમાં ભારે અસ્થિરતા જોવા મળી છે. હાલમાં, તેમને સોનાના સિક્કા માટે મોટી સંખ્યામાં બુકિંગ ઓર્ડર મળી રહ્યા છે. શું લોકો નાની અને સમજી-વિચારીને કરવામાં આવતી ખરીદીને પ્રાધાન્ય આપશે?

‘એસ્પેક્ટ બુલિયન એન્ડ રિફાઇનરી’ના સીઈઓ દર્શન દેસાઈ જણાવે છે કે તાજેતરના સમયમાં સોનાના ભાવમાં ઘટાડો થયો છે. બજાર અમેરિકાના વ્યાજ દરો, ડોલર અને મોંઘવારી પર નજીકથી નજર રાખી રહ્યું છે. યુએસ ફેડરલ રિઝર્વનો આગામી નિર્ણય નજીકના ભવિષ્યમાં સોનાના ભાવની દિશા નક્કી કરવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવશે. ભારતમાં, ભાવમાં થયેલો આ ઘટાડો ધનતેરસ અને દિવાળી પહેલાં ખરીદીને વેગ આપી શકે છે; જોકે, ભાવનું એકંદરે ઊંચું સ્તર ગ્રાહકોને સાવચેત પણ રાખી શકે છે. ખરીદદારો કદાચ નાની અને વધુ વિચારીને કરવામાં આવતી ખરીદી તરફ ઝુકાવ રાખી શકે છે. બીજી તરફ, વૈશ્વિક આર્થિક ઘટનાક્રમ અને તહેવારોની માંગને કારણે સોનાના ભાવમાં અસ્થિરતા જળવાઈ રહેવાની શક્યતા છે.