UPI પર ચાર્જ લાદવાના નિર્ણય પણ સરકારની મહત્વપૂર્ણ જાહેરાત, દિવાળી સુધી મુલતવી રાખ્યો

UPI વ્યવહારો પર ‘મર્ચન્ટ ડિસ્કાઉન્ટ રેટ’ (MDR) લાગુ કરવાનો નિર્ણય દિવાળી પછી સુધી મુલતવી રાખવામાં આવ્યો છે. તહેવારોની મોસમ (ફેસ્ટિવ સીઝન)ને ધ્યાનમાં રાખીને સરકારે આ નિર્ણય લીધો છે. વેપારીઓ સતત સરકારને વિનંતી કરી રહ્યા હતા કે UPI પેમેન્ટ્સ પરના ચાર્જ અંગેનો નિર્ણય મુલતવી રાખવામાં આવે. આ વ્યવસ્થા મૂળભૂત રીતે ૧૫ ઓક્ટોબરથી અમલમાં આવવાની હતી.

નેશનલ પેમેન્ટ્સ કોર્પોરેશન ઓફ ઈન્ડિયા (NPCI) એ તેના સત્તાવાર સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ ‘X’ પર આ માહિતી શેર કરી અને જણાવ્યું કે પસંદગીના વેપારી વ્યવહારો પર MDR લાગુ કરવાનો નિર્ણય દિવાળી પછી સુધી મુલતવી રાખવામાં આવ્યો છે. બીજા શબ્દોમાં કહીએ તો, MDR—જે ૧૫ ઓક્ટોબર, ૨૦૨૬થી ₹૨,૦૦૦થી વધુના UPI પેમેન્ટ્સ પર લાગુ થવાનો હતો—તે હવે મુલતવી રાખવામાં આવ્યો છે. આ નિર્ણયથી વેપારીઓને મોટી રાહત મળવાની અપેક્ષા છે.

₹૨,૦૦૦થી વધુના પેમેન્ટ્સ પર MDR લાગુ થવાનો હતો

પ્રસ્તાવિત વ્યવસ્થા હેઠળ, ₹૨,૦૦૦થી વધુના UPI પેમેન્ટ્સ સાથે સંકળાયેલા અમુક વેપારી વ્યવહારો પર ૦.૪ ટકાનો ચાર્જ લાદવામાં આવનાર હતો. આનો અર્થ એ થયો કે જો કોઈ ગ્રાહક દુકાનમાંથી ₹૨,૦૦૦થી વધુની કિંમતની વસ્તુઓ ખરીદે અને UPI દ્વારા ચૂકવણી કરે, તો ચાર્જ લાગુ પડત; જોકે, આ ચાર્જ ગ્રાહકને બદલે દુકાનદાર (વેપારી) દ્વારા ભોગવવાનો હતો. ઉદાહરણ તરીકે, જો કોઈ ગ્રાહક ₹૪,૦૦૦ની વસ્તુઓ ખરીદે, તો તેમણે માત્ર ₹૪,૦૦૦ જ ચૂકવવાના રહેત, જ્યારે લાગુ પડતો ચાર્જ દુકાનદાર દ્વારા ચૂકવવામાં આવત. આવા કિસ્સાઓમાં ₹૫નો ચાર્જ લાગુ થવાનો હતો.

નોંધનીય છે કે ટેલિકોમ, વીમા, રેલ્વે અને ઈંધણ જેવી અમુક શ્રેણીઓમાં ₹૨,૦૦૦થી વધુના UPI પેમેન્ટ્સ પર ₹૫નો ફ્લેટ MDR (મર્ચન્ટ ડિસ્કાઉન્ટ રેટ) લાદવાનો પ્રસ્તાવ હતો. જોકે, આ ચાર્જ ગ્રાહક પર નાખી શકાતો નહોતો; તે વેપારીએ જ ભોગવવાનો હતો.

નિયમ ક્યારે અમલમાં આવશે?

અહેવાલો અનુસાર, MDR માટેની અમલીકરણની તારીખ—જે મૂળભૂત રીતે ૧૫ ઓક્ટોબર નક્કી કરવામાં આવી હતી—તે દિવાળી પછી સુધી મુલતવી રાખવામાં આવી છે. વધુમાં, એવું સૂચવવામાં આવ્યું છે કે નવી તારીખની જાહેરાત બાદમાં કરવામાં આવશે. પરિણામે, એ કહેવું મુશ્કેલ છે કે શું આ શુલ્ક સંપૂર્ણપણે રદ કરવામાં આવ્યું છે કે પછી તે જાન્યુઆરી ૨૦૨૭થી અમલમાં આવશે.