નેપાળ પૂરમાં 600થી વધુના મોત, પરિવારજનો આવે તે પહેલા જ મૃતદેહોના અંતિમ સંસ્કાર કરવા પડે તેવી સ્થિતિ
નેપાળમાં તાજેતરમાં ભોટે કોશી અને ત્રિશૂલી નદીઓમાં આવેલી વિનાશક પૂરની હોનારતમાં મૃત્યુઆંક 600ને પાર પહોંચી ગયો છે. હોસ્પિટલો અને તાત્કાલિક કૂલિંગ સેન્ટરોમાં જગ્યા ખૂટી પડતાં અને મૃતદેહો કોહવાઈ જવાથી ચેપી રોગચાળો ફેલાવાની ભીતિ સર્જાતાં ચિતવન અને ભરતપુર વહીવટીતંત્ર દ્વારા તાત્કાલિક ધોરણે મોટો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે.
આંતરરાષ્ટ્રીય માર્ગદર્શિકા અને નેપાળ સરકારની ‘અનઆઇડેન્ટિફાઇડ બોડીઝ મેનેજમેન્ટ ડિરેક્ટિવ’ અનુસાર, તમામ અજાણ્યા અને લાવારિસ મૃતદેહોની વિજ્ઞાન આધારિત દફનવિધિ કરવામાં આવી રહી છે. ભવિષ્યમાં સ્વજનો પોતાના ગુમ થયેલા પરિજનોને ઓળખી શકે તે માટે દરેક મૃતદેહનું ડીએનએ (DNA) પ્રોફાઇલિંગ અને વિશેષ રેફરન્સ કોડ તૈયાર કરીને સુરક્ષિત રાખવામાં આવી રહ્યો છે.
ડીએનએ સેમ્પલિંગ અને કોડિંગ કઈ રીતે કામ કરશે?
DNA સેમ્પલ કલેક્શન: મૃતદેહને દફનાવતા પહેલા વૈજ્ઞાનિક પદ્ધતિથી DNA નમૂનાઓ અને શારીરિક ઓળખના નિશાનો સાચવી લેવામાં આવે છે.
યુનિક આઇડેન્ટિફિકેશન કોડ: દરેક મૃતદેહ માટે એક વિશિષ્ટ રેફરન્સ નંબર (કોડ) ફાળવવામાં આવે છે, જે બાદમાં સત્તાવાર રેકોર્ડમાં નોંધાય છે.
મૃતદેહનું નિશાનીકરણ: 1.5 મીટર ઊંડા ખાડામાં ખાસ બોડી બેગમાં પેક કરીને નંબરિંગ સાથે મૃતદેહને દફનાવવામાં આવે છે.
ભવિષ્યમાં ઓળખની સુવિધા: જો કોઈ પરિવારજનો પાછળથી દાવો કરે તો DNA મેચિંગ કરીને મૃતદેહ કે તેમના અવશેષો સન્માનપૂર્વક પરિવારને સોંપવામાં આવશે.
સુરક્ષા સમિતિ અને આરોગ્ય નિષ્ણાતોની સલાહ મુજબ ભરતપુરના દેવઘાટ વિસ્તારમાં આ પ્રક્રિયા શરૂ કરી દેવામાં આવી છે.
