એક જ દિવસમાં 500 કરોડના ફાફડા-જલેબી ખાય ગયા ગુજરાતીઓ, અમદાવાદીઓ 200 કરોડના આરોગી ગયાં

‘ફાફડા’નું નામ સાંભળતા જ ગુજરાતની ગલીઓ યાદ આવી જાય છે. દરેક રાજ્યની એક ખાસ વાનગી હોય છે જે તેની ઓળખ બની જાય છે; ગુજરાત માટે તે વાનગી એટલે ‘ફાફડા’—અને આ વાત આંકડાઓમાં સ્પષ્ટપણે જોવા મળે છે. દશેરાના તહેવાર દરમિયાન સમગ્ર રાજ્યમાં થયેલા વેચાણના આંકડા પરથી ગુજરાતીઓમાં ફાફડા-જલેબીની પ્રચંડ લોકપ્રિયતાનો ખ્યાલ આવે છે. આંકડા દર્શાવે છે કે દશેરાના એક જ દિવસમાં સમગ્ર ગુજરાતમાં અંદાજે ₹500 કરોડના ફાફડા-જલેબીનું વેચાણ થયું હતું, જેમાં એકલા અમદાવાદનો હિસ્સો ₹200 કરોડ રહ્યો હતો.

ગુજરાતમાં ફાફડા-જલેબીની માંગ હંમેશા રહેતી હોય છે, પરંતુ તહેવારો દરમિયાન તેમાં ભારે ઉછાળો આવે છે. આ વર્ષે દશેરાના અવસરે રાજ્યભરમાં ₹૫૦૦ કરોડનું વેચાણ થયું, જેમાં અમદાવાદ શહેરનો ફાળો ₹200 કરોડનો હતો. તહેવારના માહોલમાં, માત્ર મોટી અને જાણીતી દુકાનો જ નહીં, પરંતુ રસ્તા કિનારે આવેલા નાના સ્ટોલ અને ફેરિયાઓનો ધંધો પણ ખૂબ સારો રહ્યો હતો.

વેચાણ પર મોંઘવારીની અસર

જોકે આ દશેરાએ ફાફડા-જલેબીનું વેચાણ સેંકડો કરોડ સુધી પહોંચ્યું હતું, તેમ છતાં બજારના નિષ્ણાતોના મતે આ આંકડા અપેક્ષા કરતા ઓછા રહ્યા છે. મોંઘવારી અને ઉત્પાદન ખર્ચમાં થયેલા વધારાને કારણે ફાફડા-જલેબીના ભાવમાં આશરે ૨૦ ટકાનો વધારો થયો છે. અમદાવાદના વિક્રેતાઓ જણાવે છે કે ભાવમાં થયેલા આ વધારાને કારણે વેચાણમાં લગભગ ૧૦ ટકાનો ઘટાડો નોંધાયો છે. કાચા માલના ભાવ વધવાની સાથે મજૂરી ખર્ચમાં પણ નોંધપાત્ર વધારો થયો છે, જેના પરિણામે ગયા વર્ષની સરખામણીમાં ફાફડા-જલેબીના ભાવમાં ૨૦ ટકાનો વધારો જોવા મળ્યો છે.

ફાફડા-જલેબીના વર્તમાન ભાવ

અમદાવાદમાં ફાફડાનો સરેરાશ ભાવ ₹૯૪૦ પ્રતિ કિલોગ્રામ છે, જ્યારે જલેબીનો ભાવ ₹૧,૦૪૦ પ્રતિ કિલોગ્રામ છે. ગયા વર્ષે ફાફડાની સરેરાશ કિંમત ₹800 પ્રતિ કિલોગ્રામ હતી, જેમાં આ વર્ષે લગભગ 20 ટકાનો વધારો થયો છે. તેવી જ રીતે, ગયા વર્ષે સરેરાશ ₹900 પ્રતિ કિલોગ્રામના ભાવે વેચાતી જલેબીની કિંમત હવે ₹1,000ને વટાવી ગઈ છે—જેમાં 10 ટકાથી વધુનો વધારો જોવા મળ્યો છે.

અમદાવાદના વેપારીઓ જણાવે છે કે ઉત્પાદન ખર્ચમાં 12 ટકાનો વધારો થયો છે. આમાં માત્ર કાચો માલ જ નહીં, પરંતુ મજૂરી ખર્ચમાં થયેલો વધારો અને ગેસ સિલિન્ડરના ઊંચા ભાવનો પણ સમાવેશ થાય છે. પરિણામે, વેચાણમાં 35 ટકા સુધીનો ઘટાડો નોંધાયો છે. તેમણે જણાવ્યું કે કેટલીક દુકાનોમાં ફાફડાનો ભાવ ₹1,440 પ્રતિ કિલોગ્રામ સુધી પહોંચી ગયો છે, જ્યારે જલેબી ₹1,620 પ્રતિ કિલોગ્રામના ભાવે વેચાઈ રહી છે. ‘ગુજરાત સ્વીટ્સ એન્ડ ફરસાણ એસોસિએશન’ના પ્રમુખ કમલેશ કોંદોઈએ સમજાવ્યું કે, જોકે દુકાન પ્રમાણે માંગમાં તફાવત હોઈ શકે છે, પરંતુ એકંદરે આ વર્ષે વેચાણમાં ઘટાડો થયો છે.