પાકિસ્તાનમાં સોનાના ભાવ ‘આસમાને’; ભારતની સરખામણીમાં ત્યાં સોનું કેટલું મોંઘું છે? જાણો ભાવ
આંતરરાષ્ટ્રીય બુલિયન માર્કેટમાં જોવા મળતી ભારે અસ્થિરતા અને કિંમતોમાં થયેલો તીવ્ર ઘટાડો ભારત અને તેના પાડોશી દેશ પાકિસ્તાન – બંનેના બુલિયન બજારોમાં સ્પષ્ટપણે જોઈ શકાય છે. જોકે, વૈશ્વિક સ્તરે સોનાના ભાવ ઘટ્યા હોવા છતાં, પાકિસ્તાનના સામાન્ય ખરીદદારોને ખાસ રાહત મળી નથી. પાકિસ્તાની રૂપિયા (PKR) ની નબળાઈ અને સ્થાનિક આર્થિક દબાણોને કારણે, તાજેતરમાં ભાવ ઘટ્યા હોવા છતાં, ત્યાં ૨૪-કેરેટ સોનાના ૧૦ ગ્રામનો ભાવ હજુ પણ ૩,૦૦,૦૦૦ PKR થી ઉપર છે.
પાકિસ્તાનમાં સોનાના તાજેતરના ભાવ
‘ઓલ પાકિસ્તાન જેમ્સ એન્ડ જ્વેલર્સ સરાફા એસોસિએશન’ (APGJSA) ના તાજેતરના આંકડા મુજબ, પાકિસ્તાનના સ્થાનિક બજારમાં ૨૪-કેરેટ સોનાનો ભાવ ૩,૮૪,૦૦૦ PKR પ્રતિ તોલા નોંધાયો છે. આ સાથે જ, ૨૪-કેરેટ સોનાના ૧૦ ગ્રામનો ભાવ ૩,૨૯,૨૨૦ PKR ચાલી રહ્યો છે. આ ઉપરાંત, ૨૨-કેરેટ સોનાનો ભાવ ૩,૫૨,૦૯૩ PKR પ્રતિ તોલા અને ૩,૦૧,૭૮૫ PKR પ્રતિ ૧૦ ગ્રામ છે. વૈશ્વિક સ્તરે આવેલા ઘટાડાને કારણે ત્યાં એક જ દિવસમાં પ્રતિ તોલા ભાવમાં લગભગ ૫,૦૦૦ PKR નો ઘટાડો થયો હોવા છતાં, મોંઘવારી અને ચલણના અવમૂલ્યનને કારણે સામાન્ય માણસ માટે સોનું હજુ પણ ખરીદીની પહોંચની બહાર છે.
ભારતીય બજારમાં રેકોર્ડ ઊંચાઈથી નોંધપાત્ર રાહત
બીજી તરફ, ભારતીય બુલિયન માર્કેટમાં સોનાના ભાવમાં થયેલા સુધારા (ઘટાડા) ને કારણે ગ્રાહકોને મોટી રાહત મળી છે. લગ્નસરાની સીઝન વચ્ચે, ભારતમાં ૨૪-કેરેટ સોનાના ૧૦ ગ્રામનો ભાવ ઘટીને આશરે ૧,૨૫,૦૮૦ થી ૧,૨૫,૭૨૦ ભારતીય રૂપિયા (INR) ની રેન્જમાં આવી ગયો છે. દરમિયાન, ૨૨-કેરેટ સોનું—જેનો ઉપયોગ મુખ્યત્વે ઘરેણાં બનાવવા માટે થાય છે—તે પ્રતિ ૧૦ ગ્રામ દીઠ ૧,૧૪,૬૫૦ રૂપિયાથી ૧,૧૫,૨૫૦ રૂપિયાની રેન્જમાં વેચાઈ રહ્યું છે. નોંધનીય છે કે ભારતીય બજારમાં સોનાના ભાવ જાન્યુઆરી મહિનામાં નોંધાયેલા તેના સર્વકાલીન ઉચ્ચ સ્તર (જે લગભગ ૧.૮૦ લાખ રૂપિયા હતું) થી ૩૦% થી વધુ ઘટી ગયા છે.
સોનાના ભાવમાં આટલો મોટો ઘટાડો કેમ આવ્યો છે?
ભાવ ઘટવા પાછળના મુખ્ય કારણો: આંતરરાષ્ટ્રીય બજાર (COMEX) માં સોનાનો ભાવ ઘટીને પ્રતિ ઔંસ આશરે ૩,૫૧૮ થી ૩,૫૩૯ ડોલર થઈ ગયો છે. નિષ્ણાતોના મતે, યુએસ ડોલરનું મજબૂત થવું, બોન્ડ યીલ્ડમાં વધારો અને યુએસ ફેડરલ રિઝર્વ દ્વારા વ્યાજ દરો અંગે અપનાવવામાં આવેલા કડક વલણ (hawkish stance) ની ચિંતાઓને કારણે સોના પ્રત્યેનું આકર્ષણ ઘટ્યું છે.
ચલણની સ્થિતિ: જો પાકિસ્તાની રૂપિયા (PKR) ને ભારતીય રૂપિયા (INR) માં રૂપાંતરિત કરવામાં આવે — જ્યાં ૧ PKR ≈ ૦.૩૩૫ INR થાય છે — તો પાકિસ્તાનમાં ૨૪-કેરેટ સોનાના ૧૦ ગ્રામનો ભાવ ભારતીય ચલણ મુજબ આશરે ૧,૧૦,૩૬૦ રૂપિયા થાય છે. બીજા શબ્દોમાં કહીએ તો, કરવેરા અને સ્થાનિક લેવી (levies) માં રહેલા તફાવતને કારણે, ભારતીય રૂપિયાના સંદર્ભમાં પાકિસ્તાનમાં સોનું ભારત કરતાં સસ્તું છે; જોકે, ત્યાંની સ્થાનિક વસ્તી માટે તે હજુ પણ અત્યંત મોંઘું છે.
ખરીદદારો માટે સલાહ: બજારના નિષ્ણાતો માને છે કે ટૂંકા ગાળામાં બજારમાં અસ્થિરતા (volatility) જળવાઈ રહી શકે છે. તેથી, ઘરેણાં ખરીદતી વખતે ખાસ ધ્યાન રાખો કે તેમાં BIS હોલમાર્ક, HUID કોડ, ૩% GST અને ઘડામણ ખર્ચ (making charges) શામેલ છે કે કેમ.














