સરકારનો એક નિર્ણય અને હવે તમને CNG અને PNG મળશે મોંઘાદાટ, જાણી લો કેમ??

સરકારે મુશ્કેલ અને ઊંડા સમુદ્રી ક્ષેત્રોમાંથી મેળવવામાં આવતા કુદરતી ગેસ માટેની મહત્તમ કિંમતની મર્યાદા (price ceiling) વધારી છે. આ નવો દર ૧ ઓક્ટોબર, ૨૦૨૬થી અમલમાં આવ્યો છે અને આગામી છ મહિના સુધી, એટલે કે ૩૧ માર્ચ, ૨૦૨૭ સુધી લાગુ રહેશે. કુદરતી ગેસનો ઉપયોગ CNG અને PNG તરીકે પુરવઠો પૂરો પાડવા ઉપરાંત વીજળી ઉત્પાદન અને ખાતર ઉત્પાદન જેવા વિવિધ ક્ષેત્રોમાં થાય છે. પરિણામે, ગેસના ભાવમાં થયેલો આ ફેરફાર નજીકના ભવિષ્યમાં આ ક્ષેત્રોને અસર કરી શકે છે.

પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગેસ મંત્રાલયે ઊંડા સમુદ્રી (deep-water), અતિ-ઊંડા સમુદ્રી (ultra-deep-water) અને ઉચ્ચ દબાણ-ઉચ્ચ તાપમાન (HP-HT) ધરાવતા ક્ષેત્રોમાંથી મેળવવામાં આવતા ગેસ માટેની મહત્તમ કિંમતની મર્યાદા $૮.૯૦ થી વધારીને $૯.૮૯ પ્રતિ MMBtu કરી છે. ભારતીય ચલણની દ્રષ્ટિએ જોઈએ તો, આ વધારો અંદાજે ₹૯૩૦ પ્રતિ MMBtu થી વધીને ₹૧,૦૩૦ પ્રતિ MMBtu સુધી પહોંચે છે. જો તમે CNG અથવા PNG નો ઉપયોગ કરો છો, તો કુદરતી ગેસના ભાવમાં થયેલો આ ફેરફાર તમારા ખર્ચ પર અસર કરી શકે છે.

સરકારે કુદરતી ગેસના ભાવમાં કેમ વધારો કર્યો?

આ સુધારો ખાસ કરીને એવા ગેસ ક્ષેત્રોને લાગુ પડે છે જ્યાં પરંપરાગત વિસ્તારોની તુલનામાં ગેસ કાઢવાનો ખર્ચ વધુ હોય છે. જોકે, પડકારજનક દરિયાઈ વિસ્તારોમાંથી કુદરતી ગેસનું ઉત્પાદન કરતી કંપનીઓને આ પગલાથી ફાયદો થશે. કૃષ્ણા-ગોદાવરી બેસિનમાં આવેલા KG-D6 જેવા બ્લોક્સ આ ભાવ નિર્ધારણ માળખા હેઠળ આવે છે.

CNG અને PNG પર શું અસર થશે?

શહેરી વિસ્તારોમાં CNG અને PNG નો પુરવઠો પૂરો પાડવા માટે કુદરતી ગેસનો ઉપયોગ થાય છે. તે ખાતર ઉત્પાદન અને વીજળી ઉત્પાદન માટે પણ એક મહત્વપૂર્ણ કાચા માલ તરીકે કામ કરે છે. તેથી, સ્થાનિક ગેસના ભાવમાં થતા ફેરફારો આ ક્ષેત્રોમાં ગેસના ખર્ચને અસર કરી શકે છે. જોકે, મહત્તમ કિંમતની મર્યાદામાં વધારો થવાનો અર્થ એ નથી કે CNG અને PNG ના ભાવમાં પણ તરત જ તેટલા જ પ્રમાણમાં વધારો થશે.

કયા ક્ષેત્રો પ્રભાવિત થઈ શકે છે?

ભારતમાં કુદરતી ગેસનો ઉપયોગ અનેક મુખ્ય ક્ષેત્રોમાં થાય છે. તેનો ઉપયોગ માત્ર વાહનોમાં CNG અને ઘરોમાં PNG તરીકે જ નહીં, પરંતુ વીજળી ઉત્પાદન અને ખાતર ઉત્પાદન માટે પણ થાય છે. પરિણામે, કુદરતી ગેસના ભાવમાં વધારો આ ક્ષેત્રોને પણ અસર કરી શકે છે.

CNG અને PNGનો પુરવઠો
ખાતરનું ઉત્પાદન
વીજળીનું ઉત્પાદન
શહેરી ગેસ વિતરણ
કુદરતી ગેસના નવા ક્ષેત્રોમાં રોકાણ